پشت‌پرده افت خرید چین چیست؟

انباشت 52 میلیون بشکه نفت ایران و بررسی دلایل افت صادرات به چین به همراه اثرات آن بر بازار جهانی نفت، بر اساس آمار و اطلاعات حاصل از ردیابی محموله های نفتی، در پی کاهش تقاضا و صادرات نفت ایران به چین، به عنوان بزرگترین واردکننده نفت ایران، ذخایر نفت موجود در نفتکش های شناور ایرانی به 52 میلیون بشکه و بیشترین مقدار خود در دو سال گذشته رسیده است. بررسی آمار صادرات نفت ایران، نوسانات گسترده ای را در ذخایر نفت خام ایران در نفتکش ها نشان می دهد که مقدار ذخایر نفت شناور ایران در حالت استاندارد عرضه و تقاضا بین 5 الی 10 میلیون بشکه نفت خام است.

تحریم های نفتی علیه ایران، پیش از این باعث از دست رفتن بخش زیادی از مشتریان نفت ایران شده بود. با این حال، صادرات نفت ایران به علت تقاضای چین برای نفت ایران، با استفاده از شرکت ها و پالایشگاه هایی تحت عنوان تی پات ها که کمتر تحت تاثیر تحریم های بین المللی قرار داشتند، در وضعیت مطلوب خود باقی ماند. کاهش موقتی واردات نفت چین از ایران به عنوان مشتری بیش از 90 درصد این ذخایر، می تواند ناشی از احتیاط شرکت های خصوصی چینی، پس از تحریم پایانه های نفتی مهم چین از جمله ریژائو چین توسط وزارت خزانه داری آمریکا باشد.

کاهش تقاضای جهانی نفت ایران و چالش های پیش رو در فروش نفت، منجر به کاهش 8 دلاری قیمت نفت در هر بشکه شده نسبت به قیمت نفت برنت شده است. کاهش واردات نفت از سوی چین می تواند از علل مختلفی از جمله پایان سهمیه های تعلق گرفته به تی پات ها از سوی دولت و تشدید تحریم های آمریکا علیه نهاد های چینی در صورت واردات نفت ایران باشد. به طور کلی، صادرات نفت ایران در طول سال های اخیر، در سطح مناسبی قرار داشته است و آخرین باری که وضعیتی مشابه با بیش از 50 میلیون بشکه نفت شناور پیش آمد، مربوط به سال 2023 است.

صادرات نفت ایران در سال ها اخیر علی رغم تحریم های شدید بین المللی با دور زدن محدودیت ها به روند عادی خود ادامه و چه بسا به دو برابر سال های پیش از تحریم رسید. صادرات نفت و فراورده های نفتی بنابر آمار و اطلاعات شرکت های ردیابی محموله های نفتی، از طریق نفتکش های غیرقابل شناسایی معروف به "ناوگان ارواح ایران" به مقاصد صادراتی انتقال می یابد و هدف آمریکا را برای توقف کامل صادرات نفت ایران با شکست مواجه می کند. مقامات  سیاسی و اقتصادی کشور نیز بارها در نشست ها و جلسات از شرکت ملی نفتکش ایران در خط مقدم حفظ صادرات نفت در مقابل تحریم ها، تقدیر کرد.

تحلیگران و کارشناسان معتقدند که کاهش واردات نفت از سوی چین موقتی خواهد بود و به طور کامل متوقف نمی گردد و تنها تا پیدا کردن راه حلی برای دور زدن تحریم ها ادامه دارد. افزون بر این ایران با ارائه شرایط و تخفیفات قابل توجه برای حفظ سهم خود در بازار جهانی نفت می تواند گزینه مناسبی برای واردات نفت باشد.

وزارت دارای آمریکا در بیانیه ای، تحریم های خود علیه 29 کشتی ایرانی و شرکت مرتبط با آنها، در راستا تلاش برای مقابله با ناوگان سایه یا همان ناوگان ارواح ایران اعلام کرد، این ناوگان به گفته آمریکا با استفاده از روش های فریبنده برای دور زدن تحریم ها، میلیون ها دلار نفت و فراورده های نفتی را از ایران به سایر کشورها صادر می کند. در این میان تاجری مصری به دلیل وابستگی به هفت فروند از این کشتی ها نیز مورد تحریم قرار گرفته است. او تحریم های همه جانبه علیه ایران را برای محروم کردن ایران از درآمدهای نفتی به منظور تامین مالی برنامه های تسلیحاتی و نظامی بیان می کند.