چالش ملی مصرف انرژی در ساختمان ها

هدررفت انرژی در ساختمان ها، در پی بی توجهی به رعایت استانداردهای ساختمانی در پروژه های عمران از جمله عایق بندی نامناسب، استفاده از پنجره های بی کیفیت و سیستم های گرمایش و سرمایش نامناسب، عامل اصلی اتلاف حدود 35 درصد انرژی مصرفی کشور و تشدید بحران ناترازی انرژی می باشد.

هدررفت انرژی در ساختمان ها، اتلاف انرژِی گرمایی یا سرمایی از داخل ساختمان به محیط بیرون است که افزایش مصرف انرژِی و هزینه های گرمایش و سرمایش را در پی دارد. علی رغم ابلاغ ویرایش جدید مقررات ملی ساختمان "مبحث 19" برای کاهش هدررفت انرژی ساختمان ها، بسیاری از سازندگان به دلیل هزینه های بالا و رقابت غیرمنصفانه در بازار مسکن، این الزامات را نادیده می گیرند. ساخت ساختمان های غیرمقاوم و پر مصرف، با نادیده گرفتن استاندارد انرژی و استفاده از مصالح نامرغوب، نه تنها آسایش ساکنان را تامین نمی کنند، بلکه سالانه میلیارد ها دلار خسارت اقتصادی به کشور وارد می کند که شامل اتلاف میلیارد های متر مکعب گاز و میلیارد های کیلووات ساعت برق می شود.

دانلود فایل مبحث 19 مقررات ملی ساختمان

اتلاف انرژی در ساختمان ها، بر اساس مطالعات کارشناسان حوزه ساخت و ساز و انرژی، به طور متوسط 21 درصد از پنجره ها، 21 درصد از کف، و 36 درصد از دیواره ها صورت می گیرد که عمدتا ناشی از به کارگیری مصالح بی کیفیت در پروژه های ساختمانی می باشد. همانطور که در مقاله " نقش معماری در بهینه سازی انرژی " به آن پرداختیم، عواملی همچون جهت گیری ساختمان ها، عایق کاری حرارتی، طراحی پنجره ها، تهویه طبیعی، سایه اندازی، مصالح ساختمانی، استفاده از انرژی های تجدیدپذیر و استفاده از فناوری های هوشمند در معماری در بهینه سازی مصرف انرژی موثرند.

برخلاف ایران، در کشور های اروپایی مانند آلمان و دانمارک، گواهی انرژِی برای ساختمان ها الزامی است و به عنوان مبنایی برای تعیین ارزش ملک و انجام معاملات به کار می رود و با رویکردی سختگیرانه، ساختمان های فاقد گواهی انرژی، اجازه معامله ندارند. این قوانین موجب کاهش 30 درصدی مصرف انرژی در کشور های اروپایی شده است.

 

بیشتر بخوانید

نقش معماری در بهینه سازی انرژی

ممنوعیت نورپردازی نمای ساختمان ها

 

اجرای موفق طرح صرفه جویی انرژی در ساختمان ها، نیازمند سه اقدام اساسی است:

• اختصاص دادن وام مسکن با توجه به رعایت استاندارد های انرژی در ساختمان

• الزامی کردن گواهی انرژی برای خرید و فروش مسکن

• نظارت دقیق شهرداری بر اجرای استاندارد ها

وزرات نیرو نیز در راستای صرفه جویی انرژی برق ساختمان ها، طرح ممنوعیت نورپردازی نمای ساختمان ها و منازل ویلایی را به اجرا در آورده است. در پی این اقدام مدیران ساختمان های چند طبقه که از خاموش کردن چراغ های نمای ساختمان در ساعات شب خودداری کنند، ابتدا از طریق پیامک اخطار دریافت کرده و در صورت تکرار، با قطع برق ساختمان مواجه خواهند شد. که در مقاله " ممنوعیت نورپردازی نمای ساختمان ها " به طور کامل به آن پرداختیم.

طرح صرفه جویی انرژی، گرچه با چالش هایی همراه خواهد بود، اما می توانند تحولی چشمگیر در مدیریت مصرف انرژی کشور ایجاد کرده و "مبحث 19" را از مرحله قانون به مرحله اجرا در آورد. سختگیری در اجرای استاندارد های انرژی، تجربه‌ ای جهانی و اثبات شده است که در دراز مدت به سود همه خواهد بود. وزارت راه و شهرسازی با ابلاغ مقررات جدید، قدم اول را برداشته است، اما برای عملیاتی شدن این طرح، همکاری همه‌ جانبه‌ ی دولت، شهرداری‌ ها، سازندگان و مردم ضروری است. نظارت دقیق شهرداری ها، مشوق های اقتصادی دولت برای سازندگان ساختمان های کم مصرف، و همکاری مردم، اجرای موفق این قانون را تضمین می‌کند.